Lịch Sử Hình Thành Của Popping

NHỮNG KIẾN THỨC CẦN NẮM VỀ POPPING

Tổng hợp: Nhat Minh (facebook.com/nhatminhx)

Nguồn kiến thức: Wikipedia, Youtube, Facebook và một số trang web khác. Một số thông tin có được từ các OG, tôi sẽ kể tên sau khi hoàn thành bài viết.

Rất nhiều dancer nói chung, hay các popper nói riêng ở Việt Nam vẫn thiếu nhiều hiểu biết cơ bản về lịch sử hình thành của Popping. Bài viết này sẽ cung cấp cho các bạn một cái nhìn tổng quan về sự ra đời của Popping, đồng thời giải nghĩa những thắc mắc thường gặp của các bạn. Chắc hẳn các bạn đều hiểu sự quan trọng của việc nắm được lịch sử Popping, nắm trong tay lịch sử tức là nắm được những yếu tố (elements) cơ bản tạo ra dòng nhảy này, đồng thời nắm được cái thần thái của style một cách nguyên vẹn, căn bản nhất. Xin chân thành cảm ơn những ý kiến đóng góp của các bậc tiền bối và các bạn.

• Lưu ý: Những ý kiến về Poppin sinh ra như thế nào vẫn còn là một vấn đề gây tranh cãi, tôi đã cố gắng tổng hợp các ý kiến từ các OG đáng tin cậy và những ý kiến được đông đảo Popper ủng hộ. Chúng ta phải rất cẩn thận khi sử dụng cụm từ “tạo ra”, bởi tất cả những động tác mà bạn nghĩ là bạn làm lần đầu tiên, đều có thể đã được ai đó làm tại một nơi nào đó. Sự sáng tạo điệu nhảy còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố như Kinh tế, Văn hóa, Chính trị,… Và tất cả mọi người đều bị ảnh hưởng ít nhiều bởi người khác. Do vậy, tôi sẽ đi sâu vào lịch sử POPPIN dưới ảnh hưởng của văn hóa FUNK – văn hóa có ảnh hưởng sâu sắc nhất tới nước Mỹ, tới khu vực West Coast ở giai đoạn 1960 – 1970.

I – Popping sinh ra từ Groove - James Brown - Nguồn gốc của Boogaloo:

• Đầu tiên, hãy nói về Groove, rất nhiều popper mặc dù đã tập lâu năm nhưng cũng không thể đưa ra một định nghĩa chính xác về Groove. Tuy nhiên, hơn ai hết, họ đều hiểu Groove là gì và sự quan trọng của Groove khi hình thành dấu ấn riêng cho một dancer. Đầu tiên, Groove KHÔNG phải là một động tác cụ thể - Groove là sự tác động của âm nhạc. Groove là cảm giác cơ thể đu đưa có nhịp điệu (rhythmic “swing”) dưới sự tác động của các nhạc cụ âm nhạc (trống, guitar, hi hat,v..v..). Groove thường được cảm nhận rõ khi nghe âm nhạc thể loại Salsa, Funk, Soul, Rock. Do vậy, từ Groove được sử dụng để miêu tả khía cạnh khiến cho con người muốn di chuyển, muốn nhảy của âm nhạc. Nếu thứ âm nhạc đó “rất Groove”, tức là thứ âm nhạc đó sẽ khiến bạn phải di chuyển, nhảy múa. Dần dần, Groove được sử dụng trong Hip-hop nói chung, Popping nói riêng để mô tả sự di chuyển tự nhiên một cách nhịp điệu theo nhạc. Không có một cách cụ thể nào để học Groove, bởi nó là cảm giác của RIÊNG bạn – chính điều này đã giải thích cái gọi là dấu ấn cá nhân của 1 dancer. Việc luyện tập thường xuyên có thể giúp cho Groove của bạn tốt hơn, tự nhiên hơn: nghe nhạc, di chuyển cơ thể một cách thoải mái theo nhạc, và đưa sự kiểm soát vào – Grooving sẽ trở thành Dancing. Vậy có thể coi, Groove chính là tiền thân, là cha đẻ của điệu nhảy Popping.
• Nửa cuối thập niên 60, nhạc Funk ra đời, nó là sự hòa trộn của Soul, Jazz và R&B – là thể loại nhạc có tính nhịp điệu cao và khiến cho người ta phải nhún nhảy theo (có tính Groove). Người có ảnh hưởng sâu sắc nhất trong giai đoạn này chính là James Brown. Âm nhạc của ông có sức lan tỏa rộng rãi bởi sự sôi động, funky. Các bài hát của ông liên tục ngự trị hàng đầu trên các bảng xếp hạng âm nhạc thời bấy giờ (Out of Sight, Papa’s Got A Brand New Bag, I Got You, It's a Man's Man's Man's World, Get Up (I Feel Like Being a) Sex Machine…). James Brown trở thành một biểu tượng ở các khu dân cư da màu, sự xuất hiện của ông trên các bộ phim, trên các chương trình truyền hình với những điệu nhảy đã trở thành cảm hứng để tất cả mọi người nhảy múa. Ông chính là người đã khiến cho từ “boogaloo” trở nên nổi tiếng; James Brown nói “Excuse me while I do the boogaloo” và bước vào giữa đám đông - nhảy những điệu nhảy mà chưa một ai nhìn thấy. Đây là một đoạn clip được quay từ năm 1965:http://www.youtube.com/watch?v=xDB79xENvVE

• Nguồn gốc của từ BOOGALOO: từ “boog” trong tiếng Hausa, và từ “booga” trong tiếng Mandika có nghĩa là “to beat” (nhịp đập của trống); trong tiếng Tây Phi còn có cả từ “bugi” có nghĩa là nhảy múa. Cụm từ boogie được sử dụng làm tựa đề cho một số bản nhạc piano có giai điệu phấn khích từ cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX. Mãi cho đến giai đoạn 1920 – 1930 là giai đoạn mà thể loại nhạc Boogie Woogie phát triển – đây là một dòng nhạc Blues tiền thân của Funk sau này, thì từ Boogie mới xuất hiện rộng rãi. Một nhạc sỹ tiên phong trong giai đoạn này có tên là Boogaloo Ames. Như vậy có thể hiểu việc sử dụng từ Boogaloo cho các điệu nhảy chính là do ảnh hưởng của nhạc Blues.

II – Oakland Boogaloo, California và Dime Stop:

• Phần lớn ý kiến đều cho rằng, California chính là mái nhà của Popping. Và những hình thái sơ khai nhất của Popping khởi đầu tại Oakland, nơi có vịnh San Francisco Bay Area, hay gọi ngắn gọn là Bay Area. Đây là một trong những địa điểm có nền văn hóa Funk phát triển nhất nước Mỹ thời điểm bấy giờ khiến cho những điệu nhảy với nhạc Funk cũng trở nên phổ biến (một các ví dụ chính là clip của James Brown ở trên). Những động tác nhảy đều phải diễn ra liên tục, thế nhưng cuối những năm 60, một số người đã bắt đầu thực hiện động tác “pose”, tức là dừng lại ngắn làm dáng sau một chuỗi các động tác. Đây là một kiểu nhảy hoàn toàn mới mẻ, và do đó không hẳn được chấp nhận hoàn toàn tại các dịp nhảy múa thông thường. Đó chính là tiền thân của Dime Stop. Tại Oakland, khái niệm Oakland Boogaloo bao trùm lên gần như toàn bộ các điệu nhảy ở đây. Dù bạn nhảy gì, miễn là bạn ở Bay Area - bạn đang nhảy Oakland Boogaloo.

• Oakland, California là nơi tập trung đông đảo của các PIMP/PLAYER – những người chuyên hành nghề môi giới mại dâm. Văn hóa Pimp này thịnh hành tới mức vào năm 1973, người ta phát hành bộ phim “The MACK” – nói về những kẻ đi buôn da bán thịt. Và bộ phim này đã trở thành một cơn lốc lúc bấy giờ. Pimp ở Oakland nổi tiếng với việc ăn vận trong những bộ cánh kiểu cách nhất, tiếp cận với những người phụ nữ trẻ để họ chọn anh ta làm người môi giới cho mình. Thông thường, Pimp sẽ tiến tới gần phụ nữ, và POSE – làm dáng, để thu hút chú ý. Hành động này dần dà được kết hợp vào những điệu nhảy, mà đặc biệt là kết hợp với Oakland Boogaloo: sau một chuỗi các động tác nhảy, dancer dừng lại bất ngờ - họ gọi đó là MACK POSE. Khi mật độ của những lần dừng tăng lên, cũng đồng nghĩa với việc xuất hiện DIME STOP.  Và với bản năng ganh đua của tự nhiên, người ta phải làm cho phong cách nhảy này rõ ràng hơn, họ thực hiệnHARD POSE, có thể coi chính là HITTING bây giờ. Và như một hệ quả tất yếu, HIT liên tục theo nhạc xuất hiện – là tiền đề cho cái tên POPPING phát triển. (Tuy nhiên chắc chắn rằng trước năm 1973, việc nhảy HIT đã được một số nhóm nhảy thực hiện, nhưng chưa phổ biến)
•  Vậy có thể tóm lược sự phát triển của cú HIT qua một chặng đường như sau:

1. Cuối những năm 60, đầu 70: bắt đầu cách nhảy dừng khựng sau một chuỗi động tác
2. Năm 1973: văn hóa PIMP (MACK) phát triển - dẫn đến động tác POSE (làm dáng) nổi tiếng.
3. OAKLAND BOOGALOO -> POSE -> DIME STOP -> HARD POSE -> HITTING -> HIT LIÊN TỤC + OAKLAND BOOGALOO;
4. Lưu ý rằng, lúc này Poppin Pete mới chỉ 12 tuổi, chắc hẳn các bạn cũng thấy có điểm vô lý khi nói rằng ông là người sáng tạo ra Hitting. Cái tên POPPING cũng phải đến năm 76 mới xuất hiện, có thể nói rằng, cái tên ban đầu - cái tên có ảnh hưởng nhất chính làOAKLAND BOOGALOO. Vì vậy, tất cả đều bắt nguồn từ Oakland, mà cụ thể hơn làThe Bay Area.

III - Electric Boogaloo